پرش به محتوا
سامانه توسعه روستایی گلستان

تاسیسات زیربنایی، تاسیساتی است که به منظور ارائه خدمات و تسهیلاتی است که برای کارکرد اقتصادی و اجتماعی جوامع و رفع نیازها و مشکلات ساکنان الزامی است.

سازه هایی نظیر جاده ها، پل ها، تونل ها، تامین آب، فاضلاب، شبکه های انتقال نیرو و برق، مخابرات و ارتباطات، مسکن و غیره به عنوان تاسیسات زیربنایی تعریف شوند که امکانات ضروری برای توانمند سازی، حفظ و یا ارتقای شرایط زندگی اجتماعی را فراهم می کنند.

استان سمنان از این نظر به شرح زیر می باشد:

مسکن

       مسکن به مکانی با امکانات مکفی برای اقامت گفته می‌شود که یک یا چند خانوار به عنوان خانمان از آن استفاده کنند. خانه، آپارتمان، خانه سیار و خانه شناور انواع مسکن هستند. مهم ترین نقش مسکن، نقش سرپناه یا مکانی است برای استراحت کردن، زندگی کردن و آسودن آن است.

     میزان دسترسی به وضعیت مطلوب کیفیت مسکن چه در نواحی شهری و چه در نواحی روستایی به عنوان یکی از شاخص­ های توسعه اقتصادی-اجتماعی در کشورهای جهان محسوب می­شود. مسکن عمده­ ترین عنصر تشکیل دهنده بافت­ های جمعیتی است. سازمان فضایی و نحوه استقرار و ساخت آن، بیانگر کیفیت استفاده از محیط و تأثیر اقتصاد، سنت­ ها و هنجارهای حاکم بر توسعه نقاط جمعیتی است.

    برای شناسایی سازمان فضایی و نحوه استقرار و بافت فرسوده سکونتگاه شناسایی ریخت سکونتگاه اعم از شهری و روستایی اهمیت دارد. ریخت‌شناسی یا مورفولوژی سکونتگاه به مطالعهٔ فرم سکونتگاه‌های انسانی و روند شکل گیری و تغییرشکل این سکونتگاه‌ها اطلاق می‌شود. داده های موجود سه شاخص را برای شناسایی ریخت سگونتگاه ها ارائه می دهند که عبارتند از بررسی ریزدانگی از طریق متراژ، بررسی پایداری از طریق مصالح و سازه و بررسی  قدمت بناها واحدهای مسکونی است.

1- مجموع تعداد واحد مسکونی

تعداد واحدهای مسکونی استان در سال 1395، 1329 واحد با تعداد 215571 خانوار به تعداد 1726 واحد با برآورد 224492 خانوار در سال 1396 رسیده است، تعداد واحد مسکونی از رشد مطلوب (30درصد)  برخوردار بوده است.

 تعداد خانوار ساكن در سال 1395،  326975 نفر مرد و 325627 نفر زن می باشند.

تراکم شهرها تابعی از شمار جمعیت، موقعیت سیاسی، شرایط اقلیمی، شرایط اقتصادی، امکانات بالقوه و بالفعل محیطی و بسیاری از عوامل دیگر است، افزایش تعداد جمعیت جوان منجر به افزایش تعداد ازدواج‌ها و در نتیجه تشکیل خانواده‌های نوپا و مستقل هسته‌ای شده، در نتیجه بعد و رشد خانوار را تحت تأثیر قرار داده است. شاخص تراکم خانوار در واحد مسکونی نشان دهنده کفایت و یا کمبود تعداد واحدهای مسکونی موجود در رابطه با تعداد خانوارهای موجود بوده و شدت استفاده از زمین را مشخص می نماید. هرچه این شاخص از عدد یک بیشتر باشد نشان دهنده شدت کمبود مسکن می باشد،  تراکم خانوار در واحد مسکونی در سال 96، 3/1 درصد،  نشان از کمبود 13% واحد مسکونی در استان می باشد و با مقایسه تراکم خانوار در واحد مسکونی(62/1 درصد) در سال 95 شاهد روند کاهشی و بهبود شرایط مسکن می باشیم.

وضعیت واحدهای مسکونی استان در سال 1395-1396

عنوان

واحد

1395

1396

درصد تغییرات

تعداد کل جمعیت

نفر

702360

721476

2.72

تعداد کل خانوار

خانوار

215571

224492

4.14

کل واحدهای مسکونی

واحد

1329

1726

29.87

 

 ماخذ: سالنامه آماری 1395 و 1396

 

2- وضعیت مسکن از نظر صدور پروانه 

با بررسی تعداد پروانه‌های صادره برای احداث و افزایش بنا در نقاط شهری استان در طی سال‌های 95 و 96 شاهد افزایش حدود 5/3 درصدی صدور پروانه در سال 1396 نسبت به سال 1395 می‌باشیم بررسي نرخ رشد صدور پروانه های ساختمانی نشان می دهد. صدور پروانه های ساختمانی طی سال های 1395 تا 1396  با افزایش مواجه گردید که اين مسئله باعث ايجاد افزایش در سرمايه گذاری و ارزش افزوده بخش مسکن (به خصوص در ساختمان های شروع شده) در سال 1396 شده است .

براساس مقایسه مساحت پروانه های صادره استان در سال 96، بر حسب زمین و زیر بنا نسبت به سال 95 به ترتیب حدود 51 درصد افزایش تعداد پروانه در مساحت زمین و حدود 18 درصد افزایش تعداد پروانه در سطح زیر بنا را نشان می دهد که می تواند استفاده بهینه تر از زمین های موجود باشد.

در سال 1396 حدود 48 درصد پروانه ساختمانی صادرشده در مساحت زمین و حدود 52 درصد تعداد پروانه در سطح زیربنا را نشان می دهد که بیشترین صدور پروانه های ساختمانی مربوط به شهر سمنان و کمترین آن مربوط به شهر سرخه می باشد.

 

                              پروانه‌های ساختمانی صادرشده برای احداث بنا بر حسب مساحت زمین و زیربنا

شهر

تعداد پروانه های صادرشده

مساحت زمین

مساحت زیربنای طبقات

1395

1396

1395

1396

1395

1396

کل استان

1286

1538

386110

583319

535766

636312

آرادان

4

9

1002

1960

708

2216

امیریه

8

17

1605

2418

1106

2413

ایوانکی

8

14

4184

4331

2939

3891

بسطام

8

39

1990

37338

1505

8972

بیارجمند

11

17

2576

3411

1581

2061

دامغان

104

248

33714

187071

39320

108511

درجزین

3

32

1290

12755

488

6428

دیباج

12

34

3241

14001

1746

4908

رودیان

11

15

2138

2585

1958

2407

سرخه

150

7

39213

1727

20231

1243

سمنان

298

371

81242

106790

201813

256058

شاهرود

370

329

122381

93110

163614

126469

شهمیرزاد

37

71

15197

31441

21799

23541

کلاته خیج

4

17

1094

3585

537

5138

کلاته

11

18

1636

3266

1323

1885

کهن آباد

0

0

0

0

0

0

گرمسار

206

223

49163

49835

57046

50629

مجن

3

11

330

2191

604

2662

مهدی شهر

34

55

22684

19940

15078

22768

میامی

4

11

1430

5564

2370

4112

 

                                    مأخذ: سالنامه آماری 1395 و 1396

3- وضعیت مسکن از نظر استحکام بنا

یکی دیگر از مشخصه های فرسودگی بافت مسکونی روستای، غیرمقاوم بودن آن است بلوک‌هایی که بیش از 50 درصد بناهاي آن ناپایدار و فاقد سیستم سازه‌ای باشد، معرف فقدان سيستم سازه‌اي مناسب و غيرمقاوم بودن ابنيه است.

وضعیت مسکن از نظر احداث بنا

از مقایسه تعداد پروانه‌های صادره سال 1396 نسبت به سال 1395 برای احداث و توسعه بنا برحسب کابری آن، شاهد افزایش ساخت‌ و ساز در عمده کاربری ها می باشیم به‌نحوی‌که بیشترین افزایش در پروانه‌های صادره با کاربری مسکونی به میزان 84 درصد، و بیشترین کاهش تعداد پروانه های صادره با کاربری صنعتی، آموزشی و بهداشتی که به میزان 2 درصد می‌باشد که نشان از تقاضا و جاذبه بازار برای سرمایه گذاری در بخش صنعت و همچنین توجه به بخش آموزش و بهداشت در سطح استان باشد.

درسال 1396بیشترین پروانه های صادره در بخش مسکونی مربوط به شهر شاهرود و کمترین آن مربوط به کهن آباد بوده است .

تعداد پروانه‌های ساختمانی صادرشده برای احداث بنا برحسب تعداد طبقات 1395

موقعیت

یک طبقه

دو طبقه

سه طبقه

چهار طبقه

پنج طبقه و بیش‌تر

جمع

کل استان

333

343

146

111

133

1066

آرادان

3

1

0

0

0

4

امیریه

5

1

0

0

0

6

ایوانکی

4

2

0

1

0

7

بسطام

6

0

0

0

0

6

بیارجمند

9

0

0

0

0

9

دامغان

25

33

12

8

4

82

درجزین

1

2

0

0

0

3

دیباج

9

2

1

0

0

12

رودیان

2

7

0

0

0

9

سرخه

121

23

0

0

0

144

سمنان

1

44

49

45

98

237

شاهرود

35

134

60

50

20

299

شهمیرزاد

3

18

3

1

9

34

کلاته خیج

2

1

0

0

0

3

کلاته

3

4

0

0

0

7

کهن آباد

0

0

0

0

0

0

گرمسار

101

53

16

3

2

175

مجن

0

2

0

0

0

2

مهدی شهر

2

16

5

2

0

25

میامی

1

0

0

1

0

2

 

ماخذ: سالنامه آماری 1395

تعداد پروانه‌های ساختمانی صادرشده برای احداث بنا برحسب تعداد طبقات 1396

موقعیت

یک طبقه

دو طبقه

سه طبقه

چهار طبقه

پنج طبقه و بیش‌تر

جمع

کل استان

479

445

249

132

233

1538

آرادان

5

2

2

0

0

9

امیریه

8

7

2

0

0

17

ایوانکی

5

6

1

2

0

14

بسطام

19

14

6

0

0

39

بیارجمند

16

1

0

0

0

17

دامغان

84

90

44

17

13

248

درجزین

12

16

4

0

0

32

دیباج

25

8

0

1

0

34

رودیان

7

8

0

0

0

15

سرخه

3

2

2

0

0

7

سمنان

28

53

81

54

155

371

شاهرود

69

105

56

44

55

329

شهمیرزاد

4

42

16

4

5

71

کلاته خیج

8

3

4

1

1

17

کلاته

14

4

0

0

0

18

کهن آباد

0

0

0

0

0

0

گرمسار

152

51

15

5

0

223

مجن

3

7

1

0

0

11

مهدی شهر

12

24

11

4

4

55

میامی

5

2

4

0

0

11

 

ماخذ: سالنامه آماری 1396

در این خصوص داده ای در دسترس نیست

4- وضعیت مسکن از نظر قدمت بنا

از دیگر شاخص های تشخیص فرسودگی بافت مسکونی روستا، توجه به سال ساخت و قدمت واحد مسکونی است. قدمت واحدهای مسکونی در پنج گروه نوساز (کمتر از یک سال)، یک تا پنج سال، پنج تا ده سال، ده تا بیست سال و بیست سال و بیشتر تقسیم‌بندی می شود.

تعداد پروانه‌های ساختمانی صادرشده برای احداث بنا برحسب وضعیت قبلی زمین درسال 1395

موقعیت

زمین بایر

باغ و مزرعه

ساختمان تخریبی

جمع

پروانه

مساحت

پروانه

مساحت

پروانه

مساحت

پروانه

مساحت

کل استان

1177

342913

25

21226

84

21971

1286

386110

آرادان

4

1002

0

0

0

0

4

1002

امیریه

8

1605

0

0

0

0

8

1605

ایوانکی

7

4003

0

0

1

181

8

4184

بسطام

8

1990

0

0

0

0

8

1990

بیارجمند

11

2576

0

0

0

0

11

2576

دامغان

104

33714

0

0

0

0

104

33714

درجزین

2

300

1

990

0

0

3

1290

دیباج

12

3241

0

0

0

0

12

3241

رودیان

10

1892

0

0

1

246

11

2138

سرخه

140

37038

0

0

10

2175

150

39213

سمنان

271

73832

1

360

26

7050

298

81242

شاهرود

350

115703

3

2278

17

4400

370

122381

شهمیرزاد

17

6458

16

7505

4

1234

37

15197

کلاته خیج

4

1094

0

0

0

0

4

1094

کلاته

11

1636

0

0

0

0

11

1636

کهن آباد

0

0

0

0

0

0

0

0

گرمسار

185

43516

0

0

21

5647

206

49163

مجن

2

199

0

0

1

131

3

330

مهدی شهر

28

11941

4

10093

2

650

34

22684

میامی

3

1173

0

0

1

257

4

1430

 

ماخذ: سالنامه آماری 1395

تعداد پروانه‌های ساختمانی صادرشده برای احداث بنا برحسب وضعیت قبلی زمین درسال 1396

موقعیت

زمین بایر

باغ و مزرعه

ساختمان تخریبی

جمع

پروانه

مساحت

پروانه

مساحت

پروانه

مساحت

پروانه

مساحت

کل استان

1356

470031

53

78546

129

34742

1538

583319

آرادان

9

1960

0

0

0

0

9

1960

امیریه

17

2418

0

0

0

0

17

2418

ایوانکی

13

2820

0

0

1

1511

14

4331

بسطام

25

10787

8

25699

6

852

39

37338

بیارجمند

17

3411

0

0

0

0

17

3411

دامغان

241

177931

7

9140

0

0

248

187071

درجزین

26

6493

4

5744

2

518

32

12755

دیباج

25

6384

9

7617

0

0

34

14001

رودیان

15

2585

0

0

0

0

15

2585

سرخه

7

1727

0

0

0

0

7

1727

سمنان

347

96049

1

5000

23

5741

371

106790

شاهرود

295

85032

0

0

34

8078

329

93110

شهمیرزاد

15

4135

21

19597

35

7709

71

31441

کلاته خیج

17

3585

0

0

0

0

17

3585

کلاته

18

3266

0

0

0

0

18

3266

کهن آباد

0

0

0

0

0

0

0

0

گرمسار

200

43298

0

0

23

6537

223

49835

مجن

8

1732

0

0

3

459

11

2191

مهدی شهر

51

14074

3

5749

1

117

55

19940

میامی

10

2344

0

0

1

3220

11

5564